·--:--:-- ·İstanbul UTC+3 · Canlı
EN TR

TPAO Beş Blokta Sondaja Hazırlanırken Türkiye Yukarı-Akış Ayak İzini Pakistan'a Taşıyor

Türkiye'nin TPAO'su 2026'da Beş Pakistan Blokunu Arayacak: Genişleyen Enerji Ortaklığı Derinleşiyor

UzEnergyNews · Günün Haberi · ·English version →

Türkiye'nin ulusal petrol şirketi TPAO, 2 Aralık 2025'te altı Pakistanlı firmayla, Pakistan sularındaki üç açık deniz ve iki kara blokunu kapsayan arama ve üretim anlaşmaları imzaladı. Paketin değeri 300 milyon doların üzerinde; arama aşamasına yaklaşık 80 milyon dolar taahhüt edilmiş, bloklar üretime ulaşırsa toplamın 1 milyar dolara yaklaşması bekleniyor. TPAO, Doğu Açık Deniz Indus-C blokunun işletmecisi olacak ve sismik araştırmaların 2026'da başlaması öngörülüyor. Anlaşma, Türkiye'nin yukarı-akış ayak izini Güney Asya'ya taşıyor ve hızla derinleşen Türkiye–Pakistan enerji ortaklığındaki en somut adımı işaret ediyor.

Türkiye, yukarı-akış petrol ve doğal gaz faaliyetinin uluslararasılaşmasında belirleyici bir adım attı. 2 Aralık 2025'te İslamabad'da, devlete ait Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO), altı Pakistanlı enerji şirketiyle — Mari Energies, Fatima, Petrol ve Gaz Geliştirme Şirketi (OGDCL), Pakistan Petroleum (PPL), Prime ve Government Holdings Private Limited (GHPL) — hidrokarbon arama ve üretim anlaşmaları imzaladı. Anlaşmalar, Pakistan karasularındaki üç açık deniz blokunda ve iki kara blokunda ham petrol ile doğal gazın ortak aranması ve üretilmesini kapsıyor. Taraflar, bazı alanlarda sismik araştırma, bazılarında doğrudan sondaj yaparak çalışmalara 2026 içinde başlamayı planlıyor.

Anlaşmanın Yapısı

Beş blokluk paketin değeri 300 milyon doların üzerinde. Konsorsiyumlar arama aşamasına yaklaşık 80 milyon dolar taahhüt etti; bloklar üretime ilerlerse toplam yatırımın 1 milyar dolara yaklaşması bekleniyor. Yurt dışı iştiraki üzerinden hareket eden TPAO, Mari Energies, PPL ve OGDCL'nin ortak girişim ortağı olduğu Doğu Açık Deniz Indus-C blokunun işletmecisi olacak; bu, Pakistan sularında bir Türk şirketi tarafından işletilecek ilk açık deniz bloku. İşlem, Pakistan'ın 2007'den bu yana ilk açık deniz lisans turunun bir parçası; ülke, neredeyse yirmi yıl yeni ihale yapılmadan geçen, uzun süredir ihmal edilmiş açık deniz sektörünü yeniden canlandırmayı amaçlıyor.

Türkiye Neden Yurt Dışına Bakıyor

Ankara açısından anlaşmalar, yukarı-akış portföyünün coğrafyasını çeşitlendirme yönündeki bilinçli bir stratejiyi ilerletiyor. Türkiye tükettiği petrol ve gazın ezici bölümünü ithal ediyor; TPAO ise rezerv ve işletme kabiliyeti oluşturmak için giderek artan ölçüde ulusal sınırların ötesinde arama sahaları peşinde koşuyor. Pakistan'ın açık deniz sektörüne girmek, şirkete öncü sahalarda işletmeci konumu kazandırıyor ve Karadeniz ile Akdeniz'de biriktirdiği teknik deneyimi derinleştiriyor. Pakistan blokları, TPAO'nun yalnızca yurt içine odaklı bir ulusal petrol şirketi olmaktan çok uluslararası bir yukarı-akış işletmecisi olma isteğinin bugüne kadarki en açık ifadesi.

Pakistan Ne Kazanıyor

İslamabad açısından ortaklık; uzun süredir umut verici ama az aranmış sayılan bir açık deniz havzasına sermaye, sismik ve sondaj kapasitesi ile güvenilir bir işletmeci getiriyor. Pakistan önemli bir enerji ithalatçısı ve dış yakıt faturasını daraltmak için yurt içi aramayı canlandırmayı amaçlıyor. Kendi ulusal şirketlerinin yanında devlet destekli bir işletmeciyi Doğu Açık Deniz Indus-C blokuna dâhil etmek, Pakistan'a karasularının ticari potansiyelini sınama olanağı verirken OGDCL, PPL ve Mari Energies aracılığıyla önemli bir yerli katılımı korumasını sağlıyor.

Genişleyen İkili Ortaklık

Aralık anlaşmaları, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın Şubat 2025'teki Pakistan ziyaretinde ortaya konan daha geniş bir enerji işbirliği çerçevesinin üzerine kuruluyor; o ziyaret, hidrokarbon araması, enerji dönüşümü ve madenciliği kapsayan mutabakatlar üretmişti. Dolayısıyla yukarı-akış anlaşması tek başına durmuyor; daha geniş bir ikili programın içinde yer alıyor. Elektrik, madencilik ve teknoloji transferi alanındaki işbirliğiyle tamamlanan anlaşma, Türkiye'nin işletme uzmanlığı ve ekipman sağladığı, Pakistan'ın ise saha açıp kaynak tabanını paylaştığı stratejik bir uyumu yansıtıyor. Daha geniş gelişen-piyasa enerji manzarası açısından bu düzenleme, dikkate değer bir Güney–Güney yukarı-akış işbirliği örneği: iki gelişmekte olan ekonomi, hiçbirinin tek başına tam geliştiremediği rezervleri aramak için sermaye ve kabiliyeti bir araya getiriyor.

Kaynaklar: TRT World; Daily Sabah; Arab News; CE Energy News; Türkiye Today; Profit by Pakistan Today; Baird Maritime. Rakamlar, 2 Aralık 2025 anlaşmalarının 2026 ortası itibarıyla kamuya açık haberlerini yansıtır; yatırım tutarları taraflarca açıklandığı biçimdedir ve arama sonucuna bağlıdır.